«Η ευρωπαϊκή αυτοκινητοβιομηχανία σε σταυροδρόμι», επισημαίνει η ACEA και διευκρινίζει «Ώρα για ανάκαμψη και παγκόσμια πρωτοβουλία», καθώς η Ευρώπη αντιδρά στον παγκόσμιο ανταγωνισμό με στρατηγικές συμμαχίες, πράσινες τεχνολογίες και ενίσχυση της βιομηχανικής της βάσης.
Ειδικότερα, σε έναν κλάδο τόσο ουσιαστικά παγκοσμιοποιημένο όσο ο δικός μας, δεν είναι υπερβολή να πούμε ότι ο κόσμος της αυτοκινητοβιομηχανίας βρίσκεται σε ένα σταυροδρόμι. Οι εμπορικές εντάσεις μεταξύ Ευρώπης, Ηνωμένων Πολιτειών και Κίνας, οι διαταραχές στην εφοδιαστική αλυσίδα και ο εντεινόμενος ανταγωνισμός επαναπροσδιορίζουν τις παγκόσμιες ισορροπίες. Είναι σαφές πως ο ευρωπαϊκός κλάδος της αυτοκινητοβιομηχανίας πρέπει να βρει μια στρατηγική διέξοδο.
Επιστρέφοντας από τους ζωντανούς διαδρόμους της Έκθεσης Αυτοκινήτου της Σαγκάης και από ουσιαστικές συναντήσεις με Κινέζους και Νοτιοκορεάτες εταίρους, είναι προφανές πως ο κλάδος υφίσταται βαθιές αλλαγές. Αντιλήφθηκα μια απτή ενέργεια: μια Κίνα που κινείται με «κινεζική ταχύτητα», χτίζοντας ένα πλήρες, διατομεακό οικοσύστημα καινοτομίας, εφοδιασμού και παραγωγής. Πρόκειται για μια κάψουλα φιλοδοξίας και ένα εργαστήριο του μέλλοντος.
Η κινεζική αυτοκινητοβιομηχανία δεν αναρωτιέται πλέον αν θα στραφεί στο εξωτερικό· το ερώτημα είναι πότε και πώς. Οι ευρωπαίοι κατασκευαστές, από την άλλη, συνεχίζουν να αξιοποιούν δεκαετίες τεχνογνωσίας, ασφάλειας και αφοσίωσης στη μάρκα, παρουσιάζοντας με αυτοπεποίθηση νέα μοντέλα και ενισχύοντας τη θέση τους ως καινοτόμοι με αξιοπιστία. Η έκθεση στη Σαγκάη ανέδειξε επίσης ένα σαφές μήνυμα: οι ευρωπαϊκές εταιρείες δεν μπορούν – και δεν πρέπει – να απομονωθούν από την Κίνα. Αντιθέτως, πρέπει να εξισορροπήσουν έξυπνα τον ανταγωνισμό με τη συνεργασία.
Οι δασμοί και οι εντάσεις
Παράλληλα, οι αυξανόμενες εντάσεις από τους δασμούς των ΗΠΑ προσθέτουν πολυπλοκότητα και αβεβαιότητα στο παγκόσμιο εμπόριο και τις εφοδιαστικές αλυσίδες της αυτοκινητοβιομηχανίας. Αναμένεται σημαντική επίδραση – από το «πάγωμα» των εξαγωγών έως την αναγκαστική επαναχάραξη επενδυτικών και εφοδιαστικών στρατηγικών.
Μέσα σε αυτό το τοπίο, η Ευρώπη οφείλει να ενισχύσει την ανταγωνιστικότητά της και την ανθεκτικότητά της, προωθώντας παράλληλα ένα ανοιχτό, δίκαιο και βασισμένο σε κανόνες εμπόριο που θα επιτρέψει στον ευρωπαϊκό κλάδο να συνεχίσει να ευημερεί στη βάση των παγκόσμιων πλεονεκτημάτων του.
Οι επαφές μας με Κινέζους ηγέτες της βιομηχανίας αποκάλυψαν ισχυρή διάθεση για συνεργασία στην Ευρώπη, ιδιαίτερα σε τομείς κρίσιμους για το μέλλον, όπως η παραγωγή μπαταριών, τα ηλεκτρικά οχήματα και οι λύσεις έξυπνης κινητικότητας. Πολλοί από τους Κινέζους επικεφαλής που συναντήσαμε αναγνώρισαν τα διαχρονικά πλεονεκτήματα της ευρωπαϊκής βιομηχανίας, εκφράζοντας την πρόθεση να μάθουν, να ενταχθούν και να συμβάλλουν.
Αυτό προσφέρει στην Ευρώπη τόσο μια ευκαιρία όσο και μια πρόκληση.
Οι στρατηγικές συνεργασίες
Από τη μία, η συνεργασία μπορεί να ενισχύσει την καινοτομία, την ανθεκτικότητα και τη βιωσιμότητα. Οι στρατηγικές συνεργασίες μπορούν να βοηθήσουν στη διαφοροποίηση των εφοδιαστικών αλυσίδων, να επιταχύνουν την ανάπτυξη πράσινων τεχνολογιών και να δημιουργήσουν κοινή ευημερία. Από την άλλη, η Ευρώπη πρέπει να διασφαλίσει ότι το ρυθμιστικό της πλαίσιο διατηρεί όρους θεμιτού ανταγωνισμού, ειδικά καθώς οι Κινέζοι κατασκευαστές κερδίζουν έδαφος και επιδιώκουν είσοδο στην ευρωπαϊκή αγορά.
Η είσοδος των κινεζικών ηλεκτρικών οχημάτων, με την υποστήριξη ισχυρών κρατικών οικοσυστημάτων, θα δοκιμάσει την ανταγωνιστικότητα των ευρωπαϊκών προσφορών. Αλλά ας είμαστε σαφείς: η λύση δεν είναι να κλείσουμε τις πόρτες, αλλά να οργανωθούμε εσωτερικά και να διεκδικήσουμε ξανά τη θέση μας.
Για να γίνει αυτό, χρειάζονται οι κατάλληλες προϋποθέσεις: επενδύσεις σε υποδομές, από τα δίκτυα φόρτισης έως την εξασφάλιση πρώτων υλών, και στήριξη μιας βιομηχανικής πολιτικής που ενισχύει την τοπική καινοτομία και παραγωγή. Πρέπει να εξασφαλίσουμε σύγχρονα και ισχυρά ενεργειακά δίκτυα, και τιμές ενέργειας που είναι βιώσιμες για τη βιομηχανία και τους καταναλωτές.
Πρέπει επίσης να ανανεώσουμε και να ενισχύσουμε τα υπάρχοντα εμπορικά μας πλαίσια. Για παράδειγμα, μια έγκαιρη αναθεώρηση του παραρτήματος για την αυτοκινητοβιομηχανία στη συμφωνία ΕΕ-Νότιας Κορέας θα μπορούσε να δώσει νέα ώθηση στις εμπορικές σχέσεις, διασφαλίζοντας εμπιστοσύνη και αμοιβαία επωφελείς συνεργασίες.
Η Ευρώπη χρειάζεται μια σαφή, συντονισμένη βιομηχανική στρατηγική που να αντικατοπτρίζει τη φιλοδοξία που βλέπουμε σε άλλα μέρη του κόσμου. Η Πράσινη Συμφωνία της ΕΕ, η Πράξη για τη Βιομηχανία Μηδενικών Εκπομπών και η Πράξη για τις Κρίσιμες Πρώτες Ύλες είναι απαραίτητα βήματα – αλλά πρέπει να εφαρμοστούν άμεσα και ρεαλιστικά. Δεν μπορούμε να επιτρέψουμε στον εαυτό μας να μείνει πίσω ενώ οι άλλοι προχωρούν μπροστά.
Το σημαντικότερο: ο διεθνής ανταγωνισμός και η συνεργασία δεν είναι αντικρουόμενοι στόχοι. Οι επικεφαλής της αυτοκινητοβιομηχανίας σε όλο τον κόσμο το επανέλαβαν στη Σαγκάη: για να πετύχεις, πρέπει ταυτόχρονα να ανταγωνίζεσαι και να συνεργάζεσαι.
Ο ευρωπαϊκός κλάδος πρέπει να προχωρήσει με αποτελεσματική εφαρμογή του Σχεδίου Δράσης για την Αυτοκινητοβιομηχανία, αξιοποιώντας τα ιστορικά του πλεονεκτήματα και αντιμετωπίζοντας τις νέες προκλήσεις κατά μέτωπο. Μόνο με συλλογική ανάληψη ευθύνης – από τους θεσμούς έως τις ενώσεις – μπορούμε να διασφαλίσουμε ένα βιώσιμο και ανταγωνιστικό μέλλον. Αλλά πρέπει να το κάνουμε μαζί.
Η Έκθεση Αυτοκινήτου της Σαγκάης δεν ήταν απλώς μια επίδειξη των τελευταίων μοντέλων – ήταν ένας καθρέφτης που αντανακλά τις μεταβαλλόμενες παγκόσμιες ισορροπίες. Καθώς η Ευρώπη ετοιμάζεται για το επόμενο κεφάλαιο της βιομηχανικής της μετάβασης, ας διασφαλίσουμε ότι η αυτοκινητοβιομηχανία – ακρογωνιαίος λίθος της ευρωπαϊκής ευημερίας – θα παραμείνει προσανατολισμένη στο μέλλον, ανταγωνιστική και βαθιά συνδεδεμένη με τον κόσμο.
Ήρθε η ώρα να χτίσουμε γέφυρες όπου μπορούμε και να σταθούμε σταθερά όπου πρέπει.
